Szlak Wokół Jeziora Drużno

Szlak Wokół Jeziora Drużno to pętla rozpoczynająca się i kończąca w Elblągu, poprowadzona wokół płytkiego jeziora Drużno na Żuławach Wiślanych. Trasa biegnie w większości drogami technicznymi wzdłuż wałów, w bezpośrednim sąsiedztwie brzegów jeziora, które w całości objęte jest rezerwatem przyrody chroniącym miejsca lęgowe ptactwa wodnego i błotnego.

Charakter szlaku wyznacza spotkanie dwóch krajobrazów: deltowych, płaskich Żuław i wznoszącej się nad nimi moreny Wysoczyzny Elbląskiej. Po drodze mija się punkt do niedawna uznawany za najniżej położony w Polsce – depresję w Raczkach Elbląskich (1,8 m p.p.m.) – a także gotycki kościół z XIV w. i żuławskie chaty podcieniowe w Jelonkach. Malowniczy fragment prowadzi wzdłuż Kanału Elbląskiego. Zwiedzanie Elbląga warto zaplanować przed wyruszeniem na szlak lub po powrocie.

Najważniejsze informacje o szlaku

• Czas przejazdu: jednodniowa wycieczka
• Trudność: teren płaski, ale nawierzchnie miejscami wymagające; jeden ostry podjazd przed Przezmarkiem (do ominięcia wariantem)
• Profil: płaskie, odkryte tereny Żuław; jedyne znaczące wzniesienie to wjazd na Wysoczyznę Elbląską
• Nawierzchnia: mieszana – asfalt, betonowe płyty typu JOMB wzdłuż wałów, odcinek bruku
• Charakter dróg: drogi techniczne wzdłuż wałów, szosy lokalne, droga rowerowa na końcowym odcinku do Elbląga
• Polecany rower: crossowy lub górski z dobrą amortyzacją
• Oznakowanie: kolor niebieski, odnowione w 2020 r.

Oznakowanie i nawigacja na Szlaku Wokół Jeziora Drużno

Szlak oznakowany jest kolorem niebieskim, a oznakowanie – odnowione w 2020 r. – jest bardzo czytelne. Wokół jeziora krzyżuje się kilka szlaków rowerowych, co warto mieć na uwadze przy nawigacji: pomarańczowy Szlak Kanału Elbląskiego (z symbolem pochylni), zielony Szlak Krainy Kanału Elbląskiego, żółty Szlak Pocztyliona i czarny szlak łącznikowy z pochylni Jelenie do Węziny. Skrzyżowania tych tras to zarazem gotowe punkty decyzyjne do skracania lub wydłużania wycieczki.

Ślad GPX trasy pobierzesz bezpośrednio w VeloPlannerze, na stronie szlaku. Aktualności dotyczące trasy publikuje regionalny portal mazury.travel.

Jak przebiega Szlak Wokół Jeziora Drużno

Trasa nie ma oficjalnego podziału na etapy – to pętla na jeden dzień, którą w planerze możesz dowolnie skrócić lub rozszerzyć o warianty. Naturalny przebieg wygląda tak:

Elbląg – Raczki Elbląskie – jezioro Drużno. Z Elbląga wyjeżdża się asfaltem w kierunku Raczek Elbląskich, do mostu na rzece Tinie. Za mostem szlak skręca w lewo i prowadzi drogą z płyt betonowych wzdłuż Tiny, a następnie brzegiem jeziora Drużno, granicą rezerwatu. W Węglach można zjechać ze szlaku do dawnego zajazdu Trzy Róże (Drei Rosen) – drewnianego obiektu na wysokiej kamiennej podmurówce, z gankiem, lukarnami i zdobieniami szczytów. Nad brzegiem jeziora działa przystań wędkarska, obiekt szlaku kulturowego Kanału Elbląskiego.

Krzewsk – Dzierzgonka – Klepa. Przez Jurandowo i Żółwiniec trasa dochodzi do Krzewska (stacja pomp nad Balewką), a dalej asfaltem w stronę Wiśniewa do Dzierzgonki. Tu przejeżdża się przez zabytkowy most obrotowy i skręca w lewo na wał rzeki Dzierzgoń. Płytami betonowymi wraca się nad Drużno i jego wałami dojeżdża do wałów Marwickiej Młynówki, skąd brukiem do asfaltu wzdłuż Brzeźnicy. Podnóżem wałów trasa osiąga ujście Kanału Elbląskiego do jeziora i most w Klepie.

Klepa – Jelonki (wariant). Za mostem w Klepie można odbić na pomarańczowy i zielony szlak do Jelonek. To warty nadłożenia drogi zjazd: gotycki kościół z XIV w., pochylnia Jelonki na Kanale Elbląskim, chaty podcieniowe i pomnik z olbrzymim głazem narzutowym upamiętniający poległych w I wojnie światowej. Do trasy głównej wraca się tą samą drogą do Klepy albo czarnym szlakiem łącznikowym z pochylni Jelenie do Węziny.

Węzina – Komorowo Żuławskie – Elbląg. Z Klepy niebieski i pomarańczowy szlak prowadzą do Węziny (kilkukilometrowy odcinek płyt) i dalej asfaltem do Komorowa Żuławskiego, gdzie kończy się właściwy przebieg pętli wokół jeziora. Stąd dwa warianty powrotu: prosto, ostrym podjazdem na Wysoczyznę Elbląską do Przezmarka żółtym Szlakiem Pocztyliona, albo w lewo pomarańczowym Szlakiem Kanału Elbląskiego bezpośrednio do Elbląga – to opcja omijająca podjazd. Ostatni odcinek biegnie drogą lokalną do Nowiny i drogą rowerową do Elbląga.

Co zobaczyć na trasie i w Elblągu

Największym atutem szlaku jest sam rezerwat Jezioro Drużno – dawna zatoka Bałtyku, odcięta z czasem przez osady nanoszone przez Wisłę i Nogat, dziś ostoja ptactwa o poziomie wody wahającym się nawet o metr. Przez jezioro przechodzi tor wodny będący przedłużeniem Kanału Elbląskiego.

• Depresja w Raczkach Elbląskich (1,8 m p.p.m.) – punkt do niedawna uznawany za najniżej położony w Polsce
• Zabytkowy most obrotowy w Dzierzgonce
• Jelonki – gotycki kościół z XIV w., pochylnia na Kanale Elbląskim, żuławskie chaty podcieniowe
• Dawny zajazd Trzy Róże w Węglach – drewniana architektura na kamiennej podmurówce
• Miejsce po osadzie Truso – w IX w. nad Drużnem, w okolicach dzisiejszego Janowa, działał założony przez wikingów port handlowy, centrum wymiany między Prusami a Skandynawią; trasa przebiega w pobliżu miejsca odnalezienia pozostałości osady (dziś pole uprawne przy drodze S7)

W samym Elblągu – najstarszym mieście województwa warmińsko-mazurskiego, z prawami miejskimi od 1237 r. – warto zobaczyć odbudowywaną od lat 80. XX w. starówkę ze Ścieżką Kościelną, katedrę św. Mikołaja z tarasem widokowym na wieży (97 m – tyle, ile wynosi wysokość n.p.m. pochylni Buczyniec), Bramę Targową z 1309 r. z figurą Piekarczyka oraz Muzeum Archeologiczno-Historyczne z ekspozycją o osadzie Truso i jedną z największych w Europie kolekcji ceramiki kadyńskiej. Na odpoczynek nadaje się leśny park Bażantarnia na wzgórzach Wysoczyzny Elbląskiej, z punktem widokowym na Górze Chrobrego, a rodzinom z dziećmi polecany jest park rozrywki Nowa Holandia na obrzeżach miasta.

Dojazd i transport

Jak dojechać do Elbląga

Elbląg ma połączenia kolejowe z węzłami przesiadkowymi w Malborku i Olsztynie, a przez nie z Gdańskiem, Tczewem, Słupskiem, Koszalinem, Szczecinem, Ełkiem i Białymstokiem. Ponieważ trasa jest pętlą, dojazd i powrót odbywają się z tej samej stacji.

Praktyczne uwagi

Największym wyzwaniem szlaku nie jest teren, lecz nawierzchnia. Znaczne odcinki wyłożone są betonowymi płytami typu JOMB, typowymi dla żuławskich dróg przy jeziorach – jazda po nich bywa nieprzyjemna, szczególnie na rowerze bez amortyzacji. Do tego dochodzi fragment bruku przy Marwickiej Młynówce. Właśnie dlatego na trasę polecane są rowery crossowe i górskie z dobrą amortyzacją; wąskie opony szosowe to zły wybór.

Najbardziej wymagający odcinek to ostry podjazd na Wysoczyznę Elbląską przed Przezmarkiem. Można go ominąć, jadąc z Komorowa Żuławskiego prosto do Elbląga pomarańczowym Szlakiem Kanału Elbląskiego – wariant wart rozważenia przy wycieczce rodzinnej. Poza tym trasa prowadzi przez płaskie, odkryte tereny Żuław.

Wskazówki na koniec

Szlak Wokół Jeziora Drużno najlepiej potraktować jako całodniową wycieczkę z bazą w Elblągu: rano pętla wokół jeziora, po południu starówka, katedra i muzeum. Wariant przez Jelonki wart jest nadłożenia drogi – kościół z XIV w. i pochylnia na Kanale Elbląskim to dwa najciekawsze obiekty w okolicy trasy.

Otwórz trasę w VeloPlannerze, żeby dopasować ją do siebie: skrócić pętlę jednym z szlaków łącznikowych, dołożyć zjazd do Jelonek albo wybrać wariant bez podjazdu na Wysoczyznę. Ślad GPX pobierzesz bezpłatnie ze strony trasy.