EuroVelo 7 - Szlak Słoneczny

EuroVelo 7, Szlak Słoneczny, prowadzi przez całą długość Europy, od Nordkapu w Norwegii aż po śródziemnomorski archipelag Malty. Po drodze przecina dziewięć krajów: Norwegię, Finlandię, Szwecję, Danię, Niemcy, Czechy, Austrię, Włochy i Maltę. Niewiele rowerowych podróży kreśli tak szeroki łuk: początek w krainie słońca polarnego, finał wśród wysp pod południowym niebem.

Szlak łączy jedne z najważniejszych rowerowych kierunków kontynentu, w tym przyjazne rowerzystom miasta Malmö, Kopenhagę i Berlin, alpejską bramę Bolzano oraz zjazd przez całą długość Półwyspu Apenińskiego aż na Sycylię. Kultura, słońce, góry i spora dawka historii definiują tę wyprawę, niezależnie od tego, czy przejedziesz odcinek w jednym kraju, czy porwiesz się na całość.

Najważniejsze informacje o szlaku

• Kraje na trasie: Norwegia, Finlandia, Szwecja, Dania, Niemcy, Czechy, Austria, Włochy i Malta
• Profil wysokościowy: bardzo zróżnicowany, od płaskich odcinków nadmorskich i dolin rzecznych po tereny alpejskie; główny grzbiet Alp można wygodnie pokonać pociągiem, omijając trudne podjazdy
• Charakter trasy: w dużej mierze oparta na istniejących krajowych i regionalnych szlakach rowerowych, m.in. Kattegattleden, szlaku Berlin–Kopenhaga, szlaku Łaby, ścieżce Alpe Adria i włoskiej Ciclopista del Sole
• Zalecany kierunek: z północy na południe, w ślad za słońcem
• Przeprawy promowe: konieczne między Szwecją a Danią, Danią a Niemcami, kontynentalnymi Włochami a Sycylią oraz Sycylią a Maltą

Oznakowanie i nawigacja

EuroVelo 7 opiera się na sieci ugruntowanych krajowych szlaków rowerowych, więc tam, gdzie są one oznakowane, nawigacja jest zwykle prosta. W Danii trasa nosi oznaczenie krajowego szlaku numer 9, w Niemczech biegnie szlakiem Berlin–Kopenhaga (D-Route 11), a następnie szlakiem Łaby (D-Route 10). W Austrii wykorzystuje sekwencję numerowanych tras regionalnych, takich jak Mühlviertel (R5), Gusental (R28), Donau (R1) oraz ścieżki Tauern i Drau.

Jeden odcinek wymaga szczególnej uwagi: Górna Austria nie ma obecnie oznakowania zgodnego ze standardem EuroVelo, więc pilnuj tam numerów tras regionalnych. Dla odcinka norweskiego dostępne są do pobrania pełne ślady GPS, rozsądne zabezpieczenie na odludnych północnych etapach i przydatny materiał do planowania całej podróży.

Najlepszy kierunek i pora roku

Klasyczny sposób na Szlak Słoneczny to jazda z północy na południe: start na Nordkapie i coraz cieplejszy klimat w miarę zbliżania się do Morza Śródziemnego. Wybór terminu ma największe znaczenie na samym początku, bo żeby zobaczyć słońce polarne z płaskowyżu Nordkapu, musisz być tam w letnim oknie.

• 14 maja – 31 lipca: okres startu, jeśli chcesz oglądać słońce polarne na Nordkapie
• Odcinki południowe: Włochy i Malta nagradzają słońcem długo po zakończeniu północnego lata, zgodnie z nazwą szlaku

Główne etapy i atrakcje

Szlak Słoneczny w naturalny sposób dzieli się na rozdziały wielkości krajów, każdy o własnym charakterze.

Norwegia: kraina słońca polarnego. Podróż zaczyna się na Nordkapie na wyspie Magerøya, gdzie 307-metrowy klif zwieńczony płaskim płaskowyżem spogląda na Morze Barentsa. Stamtąd długa droga na południe prowadzi wzdłuż Porsangerfjordu, a potem w głąb lądu, obok Parku Narodowego Stabbursdalen, w stronę granicy z Finlandią.

Finlandia: krótki przejazd przez Laponię. Trasa przecina tylko niewielki skrawek fińskiej Laponii, największego i najbardziej wysuniętego na północ regionu kraju, legendarnego domu Świętego Mikołaja. Biegnie drogą krajową 93 między obszarami dzikiej przyrody Tarvantovaara i Pöyrisjärvi, a następnie wzdłuż granicy ze Szwecją przez Karesuvanto i Karesuando, jedną miejscowość przedzieloną rzeką i granicą państwową.

Szwecja: z Laponii nad Öresund. Kierując się na południe, szlak dociera do wybrzeża w Luleå w szwedzkiej Laponii i biegnie wzdłuż Zatoki Botnickiej do Sundsvall. Potem przecina kraj ze wschodu na zachód i w Göteborgu łączy się z Kattegattleden, pierwszym szwedzkim krajowym szlakiem rowerowym, z zapadającą w pamięć jazdą wzdłuż oceanu aż do Helsingborga i promu do Danii.

Dania: zamki, klify i Kopenhaga. Z Helsingør i zamku Kronborg, twierdzy rozsławionej przez szekspirowskiego Hamleta, trasa prowadzi przez Kopenhagę, jedno z najlepszych rowerowych miast świata. Dalej mija kredowe klify Stevns i Møn oraz Marielyst, zaliczane do najpiękniejszych duńskich plaż, zanim prom z Gedser przewiezie cię do Niemiec.

Niemcy: jeziora, rzeki i stolica. Z bałtyckiego portu w Rostocku szlak podąża trasą Berlin–Kopenhaga na południe przez Meklemburgię-Pomorze Przednie w stronę Pojezierza Meklemburskiego, z kulturalnymi przystankami w Neustrelitz i Güstrow. Następnie prowadzi wzdłuż Haweli, obok Oranienburga i Fürstenberg/Havel, przez spokojne przestrzenie Brandenburgii do Berlina, po czym łączy się ze szlakiem Łaby, który przez Drezno doprowadza do granicy z Czechami.

Czechy: doliny rzek i miasta UNESCO. Czeski rozdział biegnie wzdłuż Wełtawy, mijając malowniczy, wpisany na listę UNESCO Český Krumlov, České Budějovice i zamek Hluboká, zanim dotrze do Pragi. Za stolicą szlak Wełtawy prowadzi dalej do Mělníka, gdzie zamki i strome winnice górują nad miejscem, w którym Wełtawa wpada do Łaby. Szlak Łaby mija następnie Theresienstadt, były nazistowski obóz koncentracyjny, przełomową dolinę Porta Bohemica i starą wulkaniczną krainę Czeskiego Średniogórza.

Austria: alpejskie rzeki i wielkie miasta. Po przekroczeniu granicy w Rading trasa przedziera się regionalnymi ścieżkami Górnej Austrii nad Dunaj, przez Linz i słynny zakol rzeki Schlögener Donauschlinge do Pasawy, miasta trzech rzek. Dalej biegnie wzdłuż Innu przy granicy bawarsko-austriackiej i przez Europejski Rezerwat Dolnego Innu do Salzburga, miasta na tyle bogatego kulturalnie, że warto zostać w nim dłużej. Na południe od Salzburga ścieżki Tauern i Alpe Adria prowadzą doliną Gastein do Bad Gastein lub Böckstein, skąd pociąg bez wysiłku przewozi cię przez główny grzbiet Alp. Z Mallnitz, siedziby centrum BIOS Parku Narodowego Wysokie Taury, widokowa trasa biegnie w większości w dół do mostu na rzece Möll, a potem wzdłuż Drawy przez Lienz do włoskiej granicy w San Candido.

Włochy: tu Szlak Słoneczny zasługuje na swoją nazwę. Z Prato alla Drava trasa przecina Val Pusteria i łączy się ze ścieżką rowerową wzdłuż rzeki Isarco; za Bressanone jazda staje się praktycznie płaska, z jabłoniowymi sadami po jednej stronie i krystaliczną Isarco po drugiej. Szlak mija jezioro Garda i całą listę najsłynniejszych włoskich miast, w tym Bolonię, Florencję, Rzym i Neapol, a potem biegnie na południe wzdłuż wybrzeża Amalfi. W Kalabrii Ciclovia dei Parchi łączy uderzająco piękne parki i urokliwe wioski, a greckie arcydzieła w Reggio Calabria zasługują na przystanek przed promem przez Cieśninę Mesyńską. Włoski odcinek kończy się w Pozzallo na Sycylii, skąd promy odpływają na Maltę.

Malta: śródziemnomorski finał. Archipelag oferuje dwie pętle rowerowe: jedną wokół wyspy Malta i drugą wokół Gozo. Sama Malta to mozaika małych miasteczek i niskich wzgórz z tarasowymi polami, natomiast Gozo jest bardziej wiejskie i pagórkowate, z naturalnymi atrakcjami takimi jak Inland Sea, mnóstwem plaż i jednymi z najlepszych w basenie Morza Śródziemnego miejsc do nurkowania i sportów wodnych, gdyby przyszła ci ochota na przerwę od siodełka.

Najważniejsze atrakcje na trasie

Na przestrzeni dziewięciu krajów Szlak Słoneczny serwuje niezwykle szeroki przekrój cudów natury i zabytków kultury. Te wyróżniają się najbardziej:

• Atrakcje przyrodnicze
  • Płaskowyż Nordkapu z widokiem na Morze Barentsa w słońcu polarnym
  • Park Narodowy Stabbursdalen w północnej Norwegii
  • Obszary dzikiej przyrody Tarvantovaara i Pöyrisjärvi w fińskiej Laponii
  • Kredowe klify Stevns i Møn w Danii
  • Pojezierze Meklemburskie i spokojne krajobrazy Brandenburgii
  • Porta Bohemica i wulkaniczne Czeskie Średniogórze
  • Park narodowy Szwajcarii Czesko-Saskiej, krótki objazd z okazałymi formacjami skalnymi i głębokimi wąwozami
  • Europejski Rezerwat Dolnego Innu i Park Narodowy Wysokie Taury w Austrii
  • Jezioro Garda i kalabryjskie parki wzdłuż Ciclovia dei Parchi
  • Inland Sea i plaże Gozo
• Atrakcje historyczne i kulturalne
  • Zamek Kronborg w Helsingør, sceneria szekspirowskiego Hamleta
  • Kopenhaga, jedno z czołowych rowerowych miast świata
  • Berlin i Drezno na niemieckich szlakach rzecznych
  • Český Krumlov, miasto z listy UNESCO nad Wełtawą
  • Zamek Hluboká, Praga oraz zamki i winnice Mělníka
  • Miejsce pamięci Theresienstadt, były nazistowski obóz koncentracyjny
  • Salzburg i Linz nad alpejskimi rzekami Austrii
  • Bolonia, Florencja, Rzym i Neapol na Półwyspie Apenińskim
  • Greckie arcydzieła w Reggio Calabria
  • Valletta, stolica Malty

Dojazd i transport

Promy i jedna zapadająca w pamięć przejażdżka pociągiem są wpisane w charakter tego szlaku, więc odrobina pracy z rozkładami jazdy bardzo się opłaca.

Dojazd na start. Północny początek szlaku to Nordkap na wyspie Magerøya w północnej Norwegii. Jeśli celujesz w słońce polarne, zaplanuj przyjazd między połową maja a końcem lipca.

Po drodze. Kolejne rozdziały trasy łączy kilka przepraw wodnych:

• Helsingborg (Szwecja) – Helsingør (Dania) promem, najwygodniejsza przeprawa między oboma krajami
• Gedser (Dania) – Rostock (Niemcy) promem
• Bad Gastein lub Böckstein przez Alpy pociągiem, z pominięciem trudnych podjazdów przez główny grzbiet
• Przez Cieśninę Mesyńską promem na Sycylię
• Pozzallo (Włochy) – Valletta (Malta) promem; słoneczną przeprawę warto spędzić na pokładzie

Poruszanie się po Malcie. Wyspy Malta i Gozo łączy prom między Ċirkewwa a Mġarr. Możesz też wsiąść na prom Round Malta w Valletcie i dopłynąć na Gozo przez Comino, trzecią co do wielkości wyspę archipelagu.

Praktyczne uwagi

Największy logistyczny temat Szlaku Słonecznego to przeprawy. Sprawdź rozkłady promów z wyprzedzeniem dla połączeń Helsingborg–Helsingør, Gedser–Rostock i Pozzallo–Valletta, a do tego uwzględnij Cieśninę Mesyńską oraz promy między wyspami Malty. W Alpach pociąg przez Taury z Bad Gastein lub Böckstein oszczędza ci najcięższej wspinaczki, dzięki czemu górski etap pozostaje dostępny dla szerokiego grona rowerzystów.

Jeśli chodzi o nawigację, pamiętaj, że Górna Austria nie ma oznakowania zgodnego ze standardem EuroVelo, więc trzymaj się tam numerów tras regionalnych. Przed wyruszeniem na daleką północ warto też pobrać ślady GPS dostępne dla odcinka norweskiego.

Wskazówki na koniec

Jazda od słońca polarnego po Morze Śródziemne to podróż przez pełen przekrój europejskich krajobrazów i kultur, a struktura szlaku ułatwia dzielenie go na etapy. Miłośnicy miast mogą budować wyjazdy wokół Kopenhagi, Berlina, Pragi, Salzburga, Florencji czy Rzymu, a szukający natury znajdą swoje w lapońskiej dziczy, Wysokich Taurach i parkach Kalabrii. Na Salzburg warto zarezerwować w planie więcej czasu, a krótki objazd do Szwajcarii Czesko-Saskiej odwdzięcza się widokowymi formacjami skalnymi.

Szlak Słoneczny łączy cię też po drodze z siecią znanych szlaków rowerowych, w tym Kattegattleden w Szwecji, trasą Berlin–Kopenhaga, szlakiem Łaby, ścieżką Alpe Adria i włoską Ciclopista del Sole. Każdy z nich to osobna przygoda. Gdziekolwiek dołączysz, Szlak Słoneczny obiecuje kulturę, słońce i solidną dawkę historii. Na co czekasz?