Szlak czerwony w gminie Miłomłyn

Szlak czerwony w gminie Miłomłyn to pętla rowerowa z początkiem i końcem w centrum Miłomłyna, prowadząca przez Lasy Taborskie, letniskowe miejscowości nad jeziorem Bartężek i wzdłuż Kanału Elbląskiego. Start wyznaczono przy neogotyckim kościele pw. św. Bartłomieja, a powrót do miasta biegnie rowerowym Szlakiem Kanału Elbląskiego.

To szlak typowo rekreacyjny: łatwy, poprowadzony głównie drogami gruntowymi o dobrych parametrach i niemal pozbawiony ruchu samochodowego. Łączy przy tym dwa mocne wątki regionu — sosnowe Lasy Taborskie, z których drewna budowano niegdyś maszty żaglowców, oraz zabytkowy Kanał Elbląski, zaliczany do siedmiu cudów Polski.

Podstawowe informacje o szlaku czerwonym w gminie Miłomłyn

• Charakter: pętla z początkiem i końcem w Miłomłynie
• Poziom trudności: łatwy, dostępny dla każdego turysty
• Profil: lekko pagórkowaty, bez wymagających podjazdów
• Nawierzchnia: przeważnie drogi gruntowe o dobrych parametrach, krótkie odcinki asfaltowe i szutrowe
• Ruch samochodowy: znikomy na całej pętli
• Dla rodzin: tak — szlak biegnie jednak po ogólnodostępnych drogach gruntowych i krótkich odcinkach asfaltu, gdzie sporadycznie pojawiają się samochody

Oznakowanie i nawigacja

Szlak jest oznakowany kolorem czerwonym, ale na leśnym odcinku między Faltyjankami a Tardą miejscami brakuje znaków — warto tam zachować czujność i kontrolować przebieg trasy na mapie. Na odcinku powrotnym wzdłuż Kanału Elbląskiego oznakowanie czerwone pokrywa się z rowerowym Szlakiem Kanału Elbląskiego.

Ślad GPX szlaku pobierzesz bezpośrednio na VeloPlanner — z pełnym przebiegiem na interaktywnej mapie i podglądem nawierzchni. Aktualne informacje o szlaku publikuje też regionalny portal mazury.travel.

Jak przebiega szlak czerwony w gminie Miłomłyn

Pętlę najwygodniej opisać w kierunku, w jakim poprowadzono oznakowanie — z Miłomłyna na wschód, przez lasy do Tardy i Wińca, a potem z powrotem wzdłuż kanału.

Miłomłyn — Faltyjanki. Start przy kościele pw. św. Bartłomieja w centrum Miłomłyna. Tuż za początkiem szlaku przecina się stare koryto rzeki Liwy i mija skwer z pomnikiem Danuty Siedzikówny „Inki" oraz tablicę o pozostałościach krzyżackiego zamku. Przy rozjeździe obok remizy strażackiej szlak skręca w ulicę Twardą, przy której stoi urząd gminy z punktem informacji turystycznej i dawna kaplica ewangelicka z lat 1931–1932, dziś kościół filialny pw. św. Elżbiety. 300 m dalej można zboczyć w ulicę Hotelową do wieży widokowej. Za wiaduktem drogowym trasa wchodzi szutrową ulicą Jarzębinową w las i mijając Leśnictwo Bagieńsko dociera do Faltyjanek — niewielkiej osady z kilkoma zabytkowymi drewnianymi chałupami.

Faltyjanki — Tarda — Winiec. Kolejny odcinek prowadzi lasem na północ — to tutaj oznakowanie bywa niekompletne. Szlak dociera do letniskowej Tardy nad jeziorem Bartężek, gdzie przy krótkim asfaltowym fragmencie stoi wiata postojowa z tablicą informacyjną. Druga wiata czeka w Wińcu, kolejnej miejscowości letniskowej nad tym samym jeziorem.

Winiec — Miłomłyn. Za Wińcem trasa dochodzi do jeziora Krebs i przecina Kanał Elbląski. Za mostem skręca w lewo w drogę szutrową i wraca do Miłomłyna wzdłuż kanału. Przy wjeździe do miasta warto odbić 600 m ulicą Tartaczną do śluzy komorowej z tablicą upamiętniającą Jana Pawła II, który pływał kanałem kajakiem w 1959 i 1973 r.

Co warto zobaczyć na szlaku

Jak na krótką pętlę, szlak gromadzi zaskakująco dużo historii — od Krzyżaków, przez flisaków, po powojenne losy „Inki".

• Kościół pw. św. Bartłomieja w Miłomłynie — neogotycka świątynia z lat 1898–1901; po starszym kościele z 1341 r. została gotycka wieża-dzwonnica i północna ściana nawy. W środku barokowy ołtarz główny, ambona z 1715 r., kamienna chrzcielnica z 1720 r. i granitowa kropielnica z XIV–XV w.
• Pomnik Danuty Siedzikówny „Inki" — sanitariuszka 5 Wileńskiej Brygady AK na przełomie 1945 i 1946 r. pracowała w Nadleśnictwie Miłomłyn pod nazwiskiem Obuchowicz; zamordowana 28 sierpnia 1946 r., jej szczątki odnaleziono dopiero w 2014 r. w Gdańsku.
• Śluza komorowa na Kanale Elbląskim — jedna z czterech śluz kanału, z tablicą poświęconą Janowi Pawłowi II i posadzonym obok dębem.
• Pomnik oberlandzkich flisaków — przy moście na kanale między Wińcem a Liksajnami; ufundowany przez flisaków dla towarzyszy poległych w I wojnie światowej. Statki opuszczały tu banderę na znak hołdu. Obok rośnie dąb będący pomnikiem przyrody.
• Kanał Elbląski — zbudowany w latach 1844–1860 według projektu Georga Jacoba Steenkego; zamiast śluz różnicę poziomów wody pokonuje się na pięciu pochylniach, po których statki przetacza się na szynowych platformach napędzanych siłą przepływu wody. Od wiosny do jesieni armatorzy oferują rejsy turystyczne.
• Lasy Taborskie — lasy mieszane z dominacją sosny taborskiej, której bezsęczne drewno ceniono w szkutnictwie i przy budowie masztów żaglowców; w 1900 r. na wystawie światowej w Paryżu uznano ją za najlepszy surowiec sosnowy świata. Napoleon nakazał wysłać jej nasiona do Francji.
• Zabytkowe chałupy w Faltyjankach — kilka drewnianych domów w małej śródleśnej osadzie.
• Wieża widokowa przy ulicy Hotelowej — krótki zjazd ze szlaku w Miłomłynie.

Ciekawostka: w 2016 r. Miłomłyn wraz z sołectwami Bagieńsko i Tarda uzyskał status obszaru ochrony uzdrowiskowej — badania potwierdziły tu warunki bioklimatyczne i możliwość leczenia borowiną schorzeń dróg oddechowych, reumatologicznych i ortopedycznych. Leśny Park Uzdrowiskowy znajduje się przy ulicy Leśnej.

Czy szlak nadaje się na wycieczkę z dziećmi

Tak — to jeden z najbardziej rodzinnych wariantów wycieczki w okolicy. Ruch samochodowy na trasie jest znikomy, nawierzchnie gruntowe mają dobre parametry, a niewielkie pagórki nie stanowią bariery nawet dla mniej wprawnych rowerzystów. Szlak biegnie jednak po ogólnodostępnych drogach — głównie gruntowych i szutrowych, z krótkimi odcinkami asfaltu w Miłomłynie i przy Tardzie — więc z pojedynczymi samochodami trzeba się liczyć. Wiaty postojowe w Tardzie i Wińcu wygodnie dzielą pętlę na etapy z przerwą nad jeziorem Bartężek.

Dojazd do Miłomłyna

Jak dojechać

Miłomłyn leży bezpośrednio przy drodze ekspresowej S7, 13 km na północ od Ostródy. Najbliższa stacja kolejowa znajduje się w Ostródzie — dawne linie kolejowe przez sam Miłomłyn (Ostróda–Elbląg i Ostróda–Morąg) już nie istnieją.

Powrót

Szlak jest pętlą, więc wycieczka kończy się w punkcie startu w centrum Miłomłyna.

Na koniec

Szlak czerwony w gminie Miłomłyn najlepiej smakuje bez pośpiechu: z przerwą pod wiatą nad Bartężkiem, zjazdem do śluzy i chwilą przy pomniku flisaków. Jedyny odcinek wymagający uwagi to leśny fragment przed Tardą, gdzie oznakowanie bywa niekompletne — otwórz przebieg szlaku w plannerze VeloPlanner lub wgraj GPX do nawigacji, a problem znika. Pętlę łatwo też skrócić lub przedłużyć o własne warianty wzdłuż Kanału Elbląskiego.